Katleen Weverbergh

Dirigeren in Zweden

afbeelding van Brent Meersman
Brent Meersman

Klassieke muziek is als een teletijdmachine die ons teleporteert naar andere tijden. De neergeschreven noten van Mozart, Beethoven en andere grote componisten zijn voor de meesten onder ons een onbegrijpelijke taal uit een andere wereld. Voor dirigente Katleen Weverbergh (°1993) is het een moedertaal. Als kind was ze al gefascineerd door muziek, maar nu leeft ze ervoor. Haar avontuur in Zweden is ongetwijfeld het begin van een rijk gevulde (internationale) carrière.

Een ommezwaai in het leven

“Ik was in het lager onderwijs allesbehalve een voorbeeldstudent. Als babbelkous nam ik het studeren niet serieus. Toen ik 14 jaar oud was, vroeg mijn vader of ik mijn studies wou combineren met mijn liefde voor muziek. Ik wist toen nog niet dat dat kon. Er ging een nieuwe wereld voor me open.” Een vriendin van Katleen speelde destijds in een brassband (een orkest met koperen blaasinstrumenten en percussie). De muzikale vonk sloeg over naar haar. Al snel was ze gefascineerd door de muziekwereld en begon ze zelf in een brassband te spelen. Toen haar vader de vraag stelde, besliste ze om kunstsecundair onderwijs te volgen aan het Lemmensinstituut in Leuven. Daar concentreerde ze zich op kornet en trompet. “Het internaat had een grote impact op mij. De lessen waren tot 18u ’s avonds en studeren kon tot 22u. Ik wou zó graag muzikante worden dat ik als een bezetene begon te oefenen. Hierdoor ontwikkelde ik een sterke discipline die me later van pas zou komen.” 

Geloof in het lot

“Na vier jaar les aan het Lemmensinstituut ging ik op zoek naar iets nieuws en kwam ik terecht bij de opleiding muziekschriftuur aan het Koninklijk Conservatorium Brussel. Dat is een algemene muziekopleiding waarbij de nadruk ligt op componeren en pianobegeleiding. Tussen 2011 en 2017 vervolledigde ik een bachelor en een master.” Tijdens dezelfde periode kwam Katleen ook voor het eerst in contact met dirigeren, ze had dirigeertechnieken als keuzevak op school en nam privélessen orkestdirectie bij Edmond Saveniers. Door aanmoedigingen van enkele docenten groeide haar passie voor het vak snel en besloot ze om dirigente te worden. “De opleiding muziekschriftuur was een zoektocht naar mezelf. Ik zocht uit waar mijn interesses lagen en ondervond waar ik sterk in was. Na enige tijd volgde ik muziekschriftuur in functie van dirigeren, zodat ik de muziek beter begreep en beter in me kon opnemen. Daarnaast startte ik met lessen in cello om mijn kennis van strijkinstrumenten te vergroten.” Na een bachelor in HaFaBra-directie (Harmonie, Fanfare en Brassband directie) stond Katleen te popelen om haar te verdiepen in de grote symfonieën en vatte ze een bachelor Symfonische Orkestdirectie aan. Het was een heel drukke, maar leerrijke periode. “Ik geloof in het lot. Ik ben ervan overtuigd dat de discipline die ik ontwikkelde tijdens de vier jaren kunsthumaniora tot dit punt geleid hebben. En ik ben er heel blij om.”

Leren van de meesters

Na een leerrijke studieperiode bij professoren/dirigenten Norbert Nozy en Bart Bouckaert, deed Katleen tijdens haar opleiding mee aan een auditie om student te worden van Ivan Meylemans. Ivan Meylemans wou maar één student zodat deze kon fungeren als dirigent-assistent tijdens schoolprojecten en bij het Zeeuws Orkest in Zeeland (Middelburg) dat hij dirigeert. “Het was een buitengewone kans om praktijkervaring op te doen, en dus was ik dolblij toen ik gekozen werd. Op een moment zei hij me: “België is te klein, ga naar het buitenland en doe ervaring op.” Ik gaf gehoor aan zijn advies en schreef me in voor een Erasmusprogramma.” Momenteel studeert Katleen Symfonische Orkestdirectie aan het Koninklijk Muziekcollege in Stockholm, Zweden.

Scandinavisch avontuur

Katleen schreef zich in voor scholen in Oslo, London en Stockholm. Het was via een docent in Noorwegen dat ze de school in Stockholm leerde kennen. “Ik was toch opgelucht toen ik een goede school had gevonden waar ik mijn Erasmus kon aanvatten. Stockholm is een erg culturele stad, hier kan ik de vruchten plukken van mijn uitstekende opleiding in België. Ik volg er dagelijks repetities bij van het Zweedse Radio Symfonieorkest en de Koninklijk Opera en sinds enkele maanden ben ik welkom in de Opera Hogeschool waar ik zang-coaching lessen bijwoon om op die manier bij te leren over zangtechniek en wat een operazanger nodig heeft om aangenaam te kunnen zingen. Er zijn immers heel wat dingen die enkel buiten de schoolmuren geleerd kunnen worden.” Ook tijdens haar opleiding in Zweden blijft Katleen zoeken naar verschillende docenten/dirigenten die haar advies kunnen geven. “Ik krijg graag feedback. Daar leer ik erg veel van. Soms vallen er wel eens harde woorden, maar kritiek komt nooit zonder reden. Ik wil mezelf steeds verbeteren.”

“Ik verblijf bij een Zweeds gastgezin, waardoor ik het land met lokale tips kan ontdekken. Zweden zijn heel respectvol en open naar buitenlanders. Ik vraag hen veel over hun cultuur en hun gewoontes. Uiteraard vertellen ze er graag over.” Katleen merkte wel snel op dat het leven in Scandinavië een pak duurder is dan in België. “Het eten is veel duurder, zowel in de supermarkten als in de restaurants. De algemene levenskost is beduidend hoger. Voor een student is dat geen goed nieuws. Maar des te meer geniet ik van ervan dat ik mezelf in deze aangename stad kan ontwikkelen.”

Toekomstmuziek​

Net als iedereen hoopt Katleen op een succesvolle carrière. Dit probeert ze stap voor stap te bewerkstelligen. “Succes hangt voor een groot stuk samen met geluk. Hoe beter je wordt, hoe kleiner de sociale cirkels worden. Dat geldt alleszins binnen de muziekwereld. In een orkest zitten veel mensen, maar er staat maar één dirigent vooraan. Het is o.m. een kwestie van de juiste mensen te leren kennen en ze durven aan te spreken. Talent, passie en intens studiewerk zijn erg belangrijk, maar niet voldoende. Het is essentieel niet stil te staan, maar om te blijven bewegen.”

“Wat de toekomst brengt? Hopelijk zoveel mogelijk. Ik leerde hier in Zweden dirigent Lawrence Renes kennen die actief is in de operawereld en die ik tot heden regelmatig assisteer. Hij introduceerde me in een wereld die smaakt naar meer. Daarnaast volg ik privélessen dirigeertechniek bij Jonathan Brett (in Engeland) die een dirigeertechniek aanleert die ontzettend waardevol is om mijn muzikale intensies bij orkesten over te brengen. Slechts na enkele maanden les merk ik dat deze nieuwe techniek enorme effecten heeft op het muzikale resultaat. Feit is dat ik absoluut wil doorgroeien naar een dirgente van een professioneel ensemble (symfonisch of opera) en dus uitkijk naar een eerste (internationale) stap om die droom waar te maken. Voor de rest wil ik blijven bijleren zoals ik dat nu van dag op dag doe: studeren, deelnemen in masterclassen en competities, assisteren,…  Het stopt nooit. Muziek is als zuurstof, een passie waarvan ik elke seconde geniet. Het is een eer om deze passie met zo veel mensen te mogen delen.”