Tim De Backer

Emigratie is geen kant-en-klaarverhaal

afbeelding van Administrator
Administrator

Veel Vlamingen wagen de verre sprong naar Nieuw-Zeeland of Australië, maar weinigen emigreerden naar Nieuw-Zeeland én Australië. Geoloog Timothy Debacker vloog in 2010 samen met vrouw Barbara en kinderen Merel en Arthur naar Nieuw-Zeeland. Anderhalf jaar later zetten ze voet aan land in Australië. Het gezin keerde in 2016 terug naar België. Of er nog een buitenlands vervolg komt? Wie weet…

“In 2010 kon ik naar aanleiding van een zelfgeschreven onderzoeksproject naar Nieuw-Zeeland, het walhalla voor een geoloog. Mijn vrouw deed op haar beurt ook een buitenlandse projectaanvraag, maar dan voor kankeronderzoek. Ook zij kon naar Nieuw-Zeeland. Daar was geen toeval mee gemoeid. Het was een gezamenlijke beslissing om naar Nieuw-Zeeland te gaan.” Zowel Timothy als Barbara werden onderzoeker van de UGent aan de universiteit van Auckland. Het Fonds voor Wetenschappelijk Onderzoek (FWO) zou beide projecten financieel steunen. En dat bleek een zegen te zijn.

Vakantiementaliteit

​​“Doordat het FWO onze projecten steunde, werden veel praktische zaken voor ons geregeld. Het FWO kwam tegemoet in huisvesting en vluchten, regelde de sociale zekerheid via de dienst Overzeese Sociale Zekerheid (OSZ) en verstrekte ook attesten. De visumaanvraag en de zoektocht naar huisvesting was wel onze eigen verantwoordelijkheid. Omdat het FWO de Overzeese Sociale Zekerheid gebruikt, was het ook makkelijk om na een jaar naar België terug te keren. Door alle praktische steun konden we ook ten volle genieten van die periode in Nieuw-Zeeland. Ondanks het intensief onderzoekswerk voelden we ons heel vrij.” Timothy en Barbara merkten na enige tijd dat er aan het thuisfront geen positie werd gecreëerd voor hen.. “We hadden weinig reden om terug te gaan en we hadden de smaak van het buitenland wel te pakken. Bovendien spraken onze kinderen al vlot Engels. Dat wilden we ook niet verloren laten gaan. We gingen dus op zoek naar een nieuw buitenlands avontuur. Deze keer op eigen houtje. We solliciteerden wereldwijd, maar focusten wel op de Pacific. Uiteindelijk werd het Australië.”

En nu voor echt

Met de nodige buitenlandse ervaring op zak, begon het gezin Debacker vol goede moed aan een nieuwe emigratie. Opnieuw aarden in Vlaanderen lukte immers moeilijker dan verwacht. “We merkten dat we niet meer zo goed aardden in de Vlaamse samenleving. We misten ook de vriendelijkheid en spontaniteit van de Nieuw-Zeelanders. We wilden terug weg.” In tegenstelling tot hun eerder onderzoeksverblijf in NZ moesten ze nu echt wel alles zelf regelen. “Ik was amper vier maanden werkloos, maar ik heb die vier maanden ten volle benut om onze emigratie voor te bereiden. Er komt immers ongelofelijk veel bij kijken. Het totale overzicht van alle administratieve noodzaken is moeilijk bij te houden. Niets gaat vanzelf en je moet zeker in je schoenen staan. Onduidelijke administratie en officiële instanties die elkaar tegenspreken helpen daar zeker niet bij.”

Zoektocht naar duidelijkheid

​Timothy worstelde zich stapsgewijs door het complexe immigratieproces. “Weinig mensen kunnen je zeggen waar je allemaal moet op letten. Daardoor moesten we alles zelf ontdekken, en dat was niet altijd even gemakkelijk. De visumprocedure was lang en bij momenten ingewikkeld, zelf al betrof het een employer sponsored visum. Ik belde meermaals met de bevoegde Australische ambassade in Londen. De Belgische ambassade kon ons niets vertellen, want zij zijn niet bevoegd. Eens je dat allemaal hebt uitgevist, is er al wat tijd vervlogen. We beslisten om de OSZ verder te zetten, maar hier hing wel een duur prijskaartje aan vast. De verhuurinkomsten van ons huis in België zouden zowat integraal naar de betaling ervan gaan. Dat huis konden we misschien ook verkocht hebben, maar dan ben je een soort zekerheid kwijt. Je weet nooit wat er gebeurt in het buitenland en zeker de eerste jaren is het niet onverstandig om iets in België te behouden.” Een huis in België houden zorgde ook voor de nodige stress. Laat de bank toe een huis verder af te betalen vanuit het buitenland? Ook een huis verhuren vanuit het buitenland brengt enig risico met zich mee: het is niet altijd eenvoudig een verhuur en de administratie errond op te volgen vanuit het buitenland.” “De internationale verhuis daarentegen kan volledig van a tot z geregeld worden, maar ook daar hangt een serieus prijskaartje aan.”

Het beloofde land?

“Als je als gezin vertrekt, is het een must dat iemand al een goeie, stabiele job heeft ter plaatste. Gewoon vertrekken en geloven in “het beloofde land” raad ik niemand aan, zeker niet met kinderen. Zo is een bevriend hoger-opgeleid koppel naar Adelaide verhuisd. Als ingenieur en geoloog konden ze maar geen job vinden in hun sector. Ze hebben geschilderd, wijn geperst, dozen gevouwen, etc. Na vier jaar van de ene naar de andere interimjob hebben ze de handdoek in de ring gegooid. Een profiel van de Skill Occupation List leidt ook niet automatisch naar een tewerkstelling. Ook in Auckland, Nieuw-Zeeland, rijden bijvoorbeeld akelig veel taxichauffeurs rond die oorspronkelijk als ingenieur immigreerden. “Gelukkig had ik een job, en kon Barbara drie jaar genieten van een prestigieuze Europese onderzoeksbeurs.” Vergeet je zeker ook niet de vraag te stellen of je buitenlandse plannen financieel haalbaar zijn. Je moet ook met veel rekening houden. Zo is het mogelijk dat je op basis van een tijdelijk visum een schoolfee moet betalen in een openbare school. Australië heeft bijvoorbeeld ook geen werkloosheidsuitkering zoals wij ze kennen, waardoor je eerst je spaargeld moet aanspreken. Gevolg is dat Australiërs niet sparen en veel betalen op afbetaling. 

Emigrerende kinderen

​​Timothy en Barbara lieten zich niet tegenhouden door de jonge leeftijd van hun twee kinderen. Integendeel. Toen ze in Nieuw-Zeeland aankwamen was Arthur 1,5 jaar en Merel 4 jaar. Beide kinderen pasten zich door hun leeftijd snel aan. “Zowel Arthur als Merel leerde snel Engels. Na een paar maanden praatten ze zelfs met een Kiwi-accent. We bleven thuis wel Nederlands praten zodat de moedertaalkennis bleef. Dat werd ook gestimuleerd door de school en kinderopvang. Ze konden heel snel switchen van Engels naar Nederlands. Door het veelvuldig reizen hebben ze nu een internationale mindset. Het zou mij niet verbazen als ze in de toekomst zelf naar het buitenland willen. Ik kan het alleen maar aanmoedigen.”

Terugkeer naar België

Het gezin keerde in 2016 terug naar België nadat Barbara, na het aflopen van haar onderzoeksbeurs, in Australië geen werk vond. “Als hoger opgeleide wil je een goede job. Als je merkt dat je maar geen job vindt en dat je aardig wat mensen kent die in een gelijkaardige of ergere situatie verzeilen, begin je je vragen te stellen. En dan komen andere zaken ook meespelen, die kunnen gaan over kwaliteit van onderwijs, sociale zekerheid, cultuur, voeding, heimwee, afstand,…you name it.” Of ze ooit nog terugkeren naar Australië? “Ik wil persoonlijk zeker terug, maar je moet nu eenmaal rekening houden met je gezin. Mijn zoon Arthur is net 9 jaar geworden, Merel is nu 11 jaar. Eenmaal de kinderen in hun vroege puberteit zitten is emigratie niet meer zo evident. Er ontstaan hechte vriendschappen die voor hen heel veel waard zijn. Kinderen hebben enige stabiliteit nodig, vind ik. Omwille daarvan gaan we de komende jaren waarschijnlijk niet terug. En ik moet ook zeggen dat de Vlaamse mentaliteit verbeterd lijkt te zijn, of althans onze perceptie daarvan. Al bij al is Vlaanderen zo slecht niet. Maar je weet maar nooit wat de toekomst brengt.”

VIW

​​“VIW heeft een heel belangrijke rol in het kennis laten maken met de verschillende overheidsdiensten die de nodige expertise hebben om je verder te helpen. Bovendien kan het netwerk voor Vlamingen heel nuttig zijn. Zowel op informatief als sociaal vlak. Een emigratie is immers geen kant-en-klaar verhaal. Elke emigratie is een persoonlijk verhaal.” Timothy was een spreker voor VIW op de voorbije twee infodagen omtrent emigreren naar Nieuw-Zeeland en Australië. Hij deelt zijn persoonlijke ervaring en geeft tips en advies.

Wil je een infodag bijwonen? Op 15 november 2018 is onze volgende infodag: https://viw.be/nl/infodag-emigreren-kan-je-leren