Minister Maggie De Block

Minister De Block over sociale zekerheid

RSZ verhoogt de premies van de overzeese ziekteverzekering: vraag aan en antwoord van Minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid Maggie De Block

De afgelopen maanden klopten vele ongeruste landgenoten aan bij VIW. De hervormingen betreffende de overzeese sociale zekerheid (RSZ, voormalige DIBISS en DOSZ) houden hen uit hun slaap. Het kostenplaatje van de internationale verzekering, die door werkgevers of individueel door de expat wordt afgesloten, ziet er plots heel anders uit. De bezorgdheid bij de vele landgenoten in het buitenland en bij de bedrijven die Belgische expats uitzenden, is dan ook groot en groeiend. In een poging om klaarheid te scheppen in deze zaak, leggen we de meest prangende vragen voor aan bevoegd Minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid, Maggie De Block.

Kan u duiden op welke vlakken het bestaande format van RSZ wordt hervormd en wat de plannen van de overheid zijn met deze dienst op korte en middellange termijn?

De aanpassingen in het stelsel van de overzeese sociale zekerheid zijn noodzakelijk om de Belgische sociale bescherming te vrijwaren in de toekomst. De bijdragen en de prestaties die het stelsel aanbiedt, zijn doorheen de jaren niet mee geëvolueerd met als gevolg dat het tijd was om een hervorming door te voeren.

Een eerste, reeds genomen stap van de hervorming is de aanpassing van de bijdragen zodanig dat deze opnieuw in verhouding zijn met de aangeboden sociale bescherming. Deze stap zal de duurzaamheid van het stelsel verzekeren. Daarnaast zal op korte termijn het stelsel zo veel als mogelijk afgestemd worden op deze van de verplichte socialezekerheidsstelsels, van werknemers en zelfstandigen. Een belangrijk aandachtspunt bij die hervorming is dat een persoon die in het buitenland gaat werken en wonen,  een nauwe band met de verplichte sociale zekerheidsstelsels behoudt waarbij men enerzijds een traject en sociale bescherming garandeert voor een werknemer die een uitzending naar het buitenland aanvaardt en anderzijds een garantie biedt dat de werknemer binnen de sociale zekerheid zijn plaats niet verliest.

Wat zijn de meest ingrijpende veranderingen voor de werkgevers die hun werknemers de overzeese sociale zekerheid aanbieden?

De meest ingrijpende verandering voor de werkgevers is de aanpassing van de bijdragen, zodat deze opnieuw in verhouding zijn met de aangeboden sociale bescherming.

Voor particulieren weegt het prijskaartje wellicht nog zwaarder door?

De bijdragen zijn hetzelfde voor particulieren en voor werkgevers die hun werknemers de overzeese sociale zekerheid aanbieden, aangezien het pakket van sociale bescherming hetzelfde is.

De overzeese ziekteverzekering wordt een stuk duurder, zowel voor de werkgevers als voor aangeslotenen?

De verhoging van de bijdragen gebeurt voornamelijk om de pensioenrechten in de toekomst te garanderen.

Door de hervorming zijn de expats en de bedrijven die expats uitsturen zeker van een duurzame overzeese sociale zekerheid en creëren ze een nauwe band met de verplichte sociale zekerheidstelsels. De landgenoten in het buitenland kunnen zeker zijn van hun pensioen dat zij reeds opgebouwd hebben en dat zij in de toekomst zullen opbouwen.

Wat kan u landgenoten in het buitenland aanraden op vlak van ziektedekking?

Het stelsel van de overzeese sociale zekerheid blijft in het basispakket een ziekte- en invaliditeitsverzekering aanbieden en blijft dus een goeie keuze.

Kunnen landgenoten in het buitenland blijven rekenen op tegemoetkoming?

Ja, ze kunnen blijven rekenen op tegemoetkoming in de kosten voor geneeskundige verzorging. De actieven van het stelsel van de overzeese sociale zekerheid kunnen hierop rekenen via de aanvullende verzekering geneeskundige verzorging en de gepensioneerden via de hervormde uitgestelde verzekering voor geneeskundige verzorging.

Kan u de reden achter de premiestijging even verduidelijken?

De bijdragen werden verhoogd omwille van:

  • De sterftetafels (= tabel die weergeeft hoe de sterfte evolueert naargelang de leeftijd) die in het overzeese sociale zekerheidsstelsel gebruikt werden voor de berekening van de pensioenrente maakten tot voor kort nog een onderscheid tussen mannen en vrouwen. De regering moest de sterftetafels vervangen door genderneutrale tabellen om een ingebrekestelling van ons land door de Europese Commissie te vermijden. Aangezien de Commissie steeds harder bleef aandringen, zowel formeel als informeel, kon de regering de goedkeuring van die maatregel niet langer uitstellen.
  • Het weerhouden van de technische rentevoet van 3,75% was niet langer verdedigbaar aangezien de huidige rentevoeten zeer laag staan (0,72% voor de 10-jarige Belgische obligaties – OLO). Om de impact op de bijdragen te verzachten is de weerhouden rentevoet gelijkgesteld aan de maximale rentevoet dat een verzekeringsmaatschappij wettelijk mag waarborgen, namelijk 2% in 2017.

Hoe schat u de waarde van Belgische expats in als actoren voor de Belgische economie?

De waarde van expats voor ons land valt niet uit te drukken in louter economische termen. Expats staan voor onze open, vrije s samenleving. Een samenleving waarin iedereen kansen krijgt, bijvoorbeeld om kennis en expertise op te doen in het buitenland. Dankzij die buitenlandse ervaring, of dat nu in een privébedrijf of bij een ngo is, verrijken expats onze samenleving, zowel letterlijk als figuurlijk. En op die manier dragen ze ook bij tot het goede imago van België in het buitenland.

Moet een exportgedreven land zoals België uw inziens geen  extra inspanningen leveren voor landgenoten die in het buitenland de Belgische economie versterken?

Omdat we willen dat onze burgers in het buitenland de band met het socialezekerheidsstelsel van ons land behouden, hebben we indertijd de overzeese sociale zekerheid opgezet. Een dergelijke sociale bescherming voor expats is uniek in Europa, enkel Frankrijk heeft een gelijkaardig systeem. Een beter bewijs dat we onze expats naar waarde schatten bestaat er niet.

De prijsstijging kwam erg plots. Waarom is er geen overgangsregeling voorzien?

Dat de Dienst Overzeese Sociale Zekerheid nu hervormd wordt, is het gevolg van de demografische en economische realiteit. Het stelsel is erg verlieslatend en dus niet langer houdbaar. Als we onze expats in de toekomst een ruimere dekking willen blijven aanbieden dan enkel via klassieke bilaterale socialezekerheidsakkoorden, dan moeten we onze OSZ bijsturen. Daarmee verschilt deze sector niet van de vele andere domeinen in de sociale zekerheid, waar die oefening óók gemaakt wordt. Ja, de sociale bescherming voor expats wordt duurder door, maar liever dit dan ze volledig te moeten opgeven.

De toekomst is dus verzekerd?

De premies voor deze (niet verplichte) verzekering zijn zodanig geactualiseerd dat het stelsel zelfvoorzienend wordt. Tegelijkertijd willen we de troeven van het Belgische systeem behouden. Zo krijgen expats na hun terugkeer nog steeds meteen toegang tot onze sociale bescherming, zonder wachttijd, en we blijven de rentevoet van 2% garanderen voor de berekening van de pensioenrente. Daardoor kunnen onze expats blijven rekenen op één van de beste sociaalzekerheidssystemen van Europa.