belastingen na vertrek

Moet ik belastingen betalen in België na mijn vertrek?

Net zoals andere landen past België een aantal basisregels toe om te bepalen wie moet bijdragen aan de fiscale inkomsten van het land. Het algemene principe is dat je in België belastbaar blijft op je totale inkomen zolang je inwoner blijft van België. Wanneer je geen inwoner meer bent, ben je alleen nog belastbaar in België op de inkomsten die van Belgische oorsprong zijn.

Voor je vertrekt naar je nieuwe toekomst, ben je meestal inwoner van België en weet je dat je in België belastbaar bent. Wanneer je België verlaat, verwacht je misschien dat je onmiddellijk geen inwoner van België meer bent. In vele gevallen is dit zo maar soms is dit niet zo eenvoudig. Bij voorbeeld, waar is iemand inwoner die tijdens de week werkt en woont in London maar ieder weekend terugkeert naar België? Of iemand die voor drie maanden naar Australië trekt met de duidelijke bedoeling nadien terug te keren naar België? 

Volgens de Belgische belastingwet zijn er twee basiscriteria om te bepalen of iemand inwoner is van België. Ten eerste is iedereen die zijn/haar woonplaats heeft in België een Belgisch inwoner. Ten tweede, wanneer iemand geen woonplaats (meer) heeft in België is hij/zij nog altijd inwoner van België wanneer hij/zij de zetel van fortuin in België heeft. De woonplaats is de plaats waar iemand met een zekere permanentie woont (“centrum van vitale en affectieve belangen”). De zetel van fortuin is de plaats van waaruit iemand zijn/haar vermogen beheert (“centrum van de zakelijke en patrimoniale belangen”).

Het zijn dus zeer praktische elementen die gaan bepalen of je voor de toepassing van de Belgische belastingwetgeving, een inwoner blijft van België. Een aantal vragen die je je hierbij moet stellen zijn:

  • Hoelang verwacht ik buiten België te verblijven?

  • Gaat mijn gezin mee of blijft dit in België?

  • Wat doe ik met mijn woning in België?   

  • Koop of huur ik een woning buiten België?

  • Waar gaan mijn kinderen naar school?

  • Behoud ik de inschrijving van mijn auto in België? 

Geen enkel van deze elementen zal op zich een doorslaggevende rol spelen om te bepalen of je al dan niet inwoner van België bent, na je vertrek. Er bestaan hierover dan ook ettelijke discussies die regelmatig ook voor de rechtbanken uitgevochten worden. 

Voorbeeld: je verhuist naar Spanje waar je een appartement huurt maar je behoudt je woning in België zodat je daar kan verblijven wanneer je de familie komt bezoeken (en ook wat als investering). Voor praktische redenen gebruik je het adres in België ook als postadres en voor bankzaken. Eveneens voor praktische redenen hou je ook een inschrijving van een auto in België.

Om het aantal discussies te beperken, bevat de Belgische wetgeving ook twee vermoedens van inwonerschap. Deze bestaan erin dat iemand wettelijk vermoed wordt inwoner van België gebleven te zijn zolang ofwel 

  • Hij/zij ingeschreven is in het bevolkingsregister van een Belgische gemeente ofwel

  • Zijn/haar gezin in België gevestigd is

Het eerste vermoeden geldt voor iedereen maar je kan wel het tegenbewijs leveren door vb aan te tonen dat je woonplaats en je zetel van fortuin in het buitenland ligt. Om alle discussies met de Belgische fiscus te vermijden, kan je je dus best uitschrijven bij de gemeente bij je vertrek naar heb buitenland. In de praktijk zal de Belgische belastingdienst dit vermoeden strikt toepassen en moet je goede argumenten hebben om de controleur te overtuigen dat je geen inwoner van België meer bent terwijl je nog ingeschreven bent in de gemeente.

Het tweede vermoeden geldt alleen wanneer je gehuwd of wettelijk samenwonend bent en je kan hiertegen geen tegenbewijs leveren. Dit betekent bij voorbeeld dat wanneer je naar het buitenland vertrekt maar je gezin hier achterlaat (en vb ieder weekend terugkomt naar België), je toch zal geacht worden inwoner van België te blijven. Dit vermoeden geldt zelfs wanneer je je zou uitgeschreven hebben uit de bevolkingsregisters van de gemeente in België.

In de volgende aflevering van deze rubriek gaan we dan iets verder in op een aantal specifieke situaties zoals wanneer je maar korte tijd naar het buitenland vertrekt of indien je ook inwoner wordt van het land waar je gaat wonen nadat je België verlaten hebt.

 

EYSteven Van Laer, EY Partner People
Advisory services - Global mobility