Overslaan en naar de inhoud gaan
x
verzekeringen

Wat met verzekeringen in het buitenland?

Op een VIW-infodag over emigreren vroegen mensen ons of wij een checklist hebben voor wie naar het buitenland vertrekt. Dat is moeilijk, want elke situatie is een beetje anders en heeft dus andere noden. Hieronder volgen toch enkele algemene richtlijnen.

Grosso modo kan je stellen dat wat je in België hebt aan verzekeringen, ook nodig zal hebben in het buitenland. En wellicht nog veel meer, want niet alle landen hebben zo’n goede sociale dekking als België. We zijn in België wat dat betreft nogal verwend, en vaak beseffen wij Belgen dat onvoldoende. Nederland rekent bijvoorbeeld minder op de ‘verzorgingsstaat’ die alles voor zijn inwoners regelt, maar wel op de zelfredzaamheid van de burger. Nederlanders moeten dan ook hun ziektekostendekking zelf afsluiten en betalen. Zij weten dus als geen ander waarop ze moeten letten en wat dit kost. Ze zijn dan ook beter voorbereid op een job in het buitenland dan Belgen.

Wij Belgen moeten alleen ons ziekenfonds kiezen. De grootste bijdrage wordt betaald door de werkgever en de overheid, en wij hebben dus geen zicht op wat dit kost. De overheid (het Rijksinstituut voor Ziekte- en Invaliditeitsverzekering, kortweg RIZIV) bepaalt ook de basisdekking (de wettelijke verzekering), die bij elke mutualiteit dezelfde is. De gemiddelde werknemer beseft niet dat 48% van zijn brutoloon aan sociale bijdragen wordt uitgegeven. 13,07% gaat van het brutoloon af, dat ziet de werknemer nog op zijn loonbriefje. Maar daarbovenop betaalt zijn werkgever nog eens 33 tot 35% werkgeversbijdragen. En dat zien werknemers niet.

Wie naar het buitenland trekt, schrikt soms van wat hij zelf moet bekostigen en afsluiten.

Met die 48% bijdragen bekostigt de overheid samen met de werkgever, de ziektekosten, arbeidsongeschiktheid, pensioen, werkloosheid, beroepsziekten, kinderbijslagen, etc.… Arbeidsongevallen, dertiende maand en betaalde vakantie komen er voor de werkgever nog eens apart bij. 

In de meeste Europese landen zijn deze zaken ook voorzien, maar daarbuiten is het vaak wat minder.
“Dertiende maand? Er zijn toch maar twaalf maanden in een jaar?”
“Betaald verlof? Betaald worden om op vakantie te gaan? Ben je gek?”, hoor je buitenlanders wel eens zeggen. Ook wordt het anders georganiseerd, of moet je zelf voor heel wat zorgen, zoals in Nederland. Dus aanpassen moet je als expat sowieso.

Loonverschillen en levensstandaard

​Soms liggen ook de levensstandaard en de lonen een stuk lager. Sommige mensen in Afrika verdienen slechts duizend euro, of zelfs minder, per maand. Goed betaald naar lokale normen, maar als je jouw invaliditeitsverzekering of pensioen hierop baseert en je komt terug naar België met die uitkering (gesteld dat die uitkering al kan worden geëxporteerd) kom je hier niet mee rond. Denk dus ook na over de toekomst. Wil ik voor altijd in het buitenland blijven of zal ik terugkeren naar mijn heimat België? En kom ik dan rond met die uitkering, of moet ik bij sparen en verzekeren? Of misschien moet ik me toch aansluiten bij de overzeese sociale zekerheid? Nog zo’n luxe die wij Belgen hebben. Buiten Frankrijk heeft geen enkele natie zo’n overzeese sociale voorziening.

Let op met vooraf bestaande zaken

Een ander belangrijk punt in verzekeringen is dat privéverzekeringen nooit de schade uit het verleden betalen, wel de schade in de toekomst. De schram op je auto kan je maar terugbetaald krijgen als je polis ouder is dan de schram. Hetzelfde geldt voor het menselijk lichaam. Wie al een ziekte of ongeval heeft gehad, kan hiervoor uitgesloten worden bij het afsluiten van een nieuwe polis. Als je dus vaak van polis moet veranderen, omdat je ook vaak van land verandert, kan het zijn dat je op het einde van de rit, voor alle ziekten of aandoeningen die je hebt, uitgesloten bent. Vertrek ook niet als je zwanger bent. Als je hier je polis annuleert, kan je niet meer terug en een nieuwe polis in het buitenland krijg je niet, althans niet voor de huidige zwangerschap. Wees dus voorzienig. Sluit een internationale polis af, vóór je ziek of zwanger wordt, en zorg dat die polis je jouw hele levensweg volgt.

Sociale zekerheden zijn daarin anders. Zij dekken wel de vooraf bestaande aandoeningen. Maar ook hier kan je tegen wachttijden aanlopen, omdat je nog niet hebt bijgedragen in het verleden. Nieuwkomers worden dan ook niet in alle landen direct toegelaten tot het sociale systeem uit angst voor een aanzuigaffect van wat men noemt, ‘slechte verzekeringsrisico’s’, die het broos solidariteitssysteem doen ontsporen. Solidariteit kent immers twee kanten, rechten en plichten, bijdragen en ontvangen.

Reisverzekeringen

​Vertrek nooit zomaar naar het buitenland met een gewone reisverzekering. Reisverzekeringen zijn gemaakt voor kortlopende vakanties en zakenreizen. De meeste reisverzekeraars voorzien in hun polis een periode van 90 dagen per jaar waarin je in het buitenland mag zijn. Wie vaak voor het werk moet reizen, neemt best een business travel-verzekering, waar de verhoudingen wat anders liggen. In beide opties dien je wel in België gedomicilieerd te zijn en aangesloten te blijven bij een Belgische mutualiteit. Als dat vervalt, is jouw polis niet meer geldig. Voor expats die elke dag in het buitenland zitten en dus vaak geen domicilie en geen mutualiteitsdekking meer hebben in België, is zo’n polis absoluut geen optie. Toch komen we ze nog vaak tegen bij expats.

>3 maanden

Die negentig dagen of drie maanden is trouwens ook een constante in andere polissen. Neem nu je familiale verzekering (Burgerlijke aansprakelijkheid in het privéleven) of aanvullende ziekteverzekering. Ga er niet zomaar van uit dat die u overal ter wereld blijven dekken. Vaak staat in de polis dat je polis komt te vervallen als je meer dan drie maanden in het buitenland verblijft. Je ziekteverzekering, je familiale, je reisbijstand vervallen dus automatisch als je langer dan drie maanden in het buitenland verblijft. Lokale maatschappijen hebben immers hun premies berekend op de Belgische situatie, die ze goed kennen. Niet op de grote internationale wereld waarvan ze de risico’s niet goed kunnen inschatten. Hou hiermee rekening.

Algemene regel in verzekeringen: doe je iets buitengewoons (let op de woordspeling), check dan of jouw verzekeringen dat dekken. Vaak is dat niet het geval.

Auteur:

Filip Declercq
Expat & co
www.expatinsurance.eu